© 2021 Rotary in Nederland.
Alle rechten voorbehouden.

Zomercarrousel 2018 bij . . .

Kop 18-19.png

PURMEREND-POLDERLAND 14 AUG. 2018

Tekst en foto: MT

Met 7 clubgenoten waren wij aanwezig bij de carrousel van Purmerend-Polderland en wel in restaurant Spijkerman aan de Neckerdijk. Totaal waren er ca. 35 deelnemers, zoals wekelijks ongeveer gebruikelijk tijdens de zomermolen van 2018.

IMG_6382.JPGJeroen Ruitenbeek, voorzitter, opent de vergadering met een korte info en geeft direct de microfoon aan Jannie Oosterhuis van club Amsterdam-Landsmeer. Jannie verontschuldigt (voor de 3e keer) haar club wegens de carrouselmiskleun van 2017 en kondigt aan dat het dit jaar goed komt met een ontmoeting op De Krijtmolen in Amsterdam-Noord. Dat vindt plaats op de woensdag, hun vaste clubavond. Er zal een loterijtje worden gehouden ten bate van een nieuwe vloer in die molen (…).

IMG_0667.JPGHet woord is aan Arnold Bartels, lid van Polderland en absolute connaisseur van whisky. Geheel in het Schots gekleed(!), goed gedaan, is hij de reisleider door de wondere wereld van dit drankje. Arnold is whiskydrinker en liefhebber sinds 40 jaar en is Member van het Whisky Genootschap Angels Share in Purmerend met standplaats De Bonte Koe. Voorts is hij Graduate aan de International Whisky School in Nederland. Schotland is wel het meest bekende land van oorsprong maar ook Ierland spreekt een aardig woordje mee. Daarnaast wordt er ook whisky geproduceerd in vele landen ter wereld. Er zijn slechts een paar ingrediënten nodig voor de productie; graan (gerst, tarwe, rogge, spelt of mais), water en gist. Het proces gaat als volgt: het kiemen (met warm water) van de gerst waarbij het zetmeel omgezet wordt naar suikers, het drogen (warme lucht of boven turfvuur) om de kieming te stoppen en vervolgens wordt de gedroogde mout fijngemalen (grist) en vermengd met kokend water (mashing). Het bloemige deel lost op in water en de suikers komen vrij waardoor de “wort” ontstaat. Dit wordt gekoeld en gaat in een gistkuip (washback) en als het tot ca. 70 graden is afgekoeld vindt de toevoeging van gist plaats en tijdens het gisten worden suikers omgezet naar alcohol, het ontstaan van een soort bier van zo’n 7-8 procent alcohol.

Dan vindt het destilleren plaats, een proces dat al eeuwen geleden is uitgevonden, zelfs de oude Egyptenaren kenden het principe al. Het woord alcohol komt dan ook van het Arabische “Al-Kuhl”. De verhitting van de wort geschiedt van onderaf in een Pot Still, waarbij alcohol een lager kookpunt (78) heeft dan water (100). De alcohol condenseert in de hals van de Pot Still, omdat deze met water is gekoeld. Deze eerste destillering wordt gedaan vanuit een grote still, genaamd Wash Still. De alcohol (low wine ca. 30%) wordt hierna nog een keer gedestilleerd een kleinere still, de Spirit Still. Iers wordt 3x gedestilleerd en Schots 2x.

Dan gaat de vloeistof het vat in, van binnen gebrand Europees of Amerikaans eiken en de Japanse whisky’s rijpen uiteraard op Aziatisch eiken. De vaten (vaak al eens eerder gebruikt voor port, sherry, wijn, bourbon of cognac) worden maximaal 3x gebruikt. De smaak, geur en kleur worden ontleend in hoofdzaak aan het lageren op een houten vat, dat bevat tanines, fenolen en soms restanten van hetgeen er eerder in bewaard werd. De spirit neemt dit op gedurende de lagering en ook turf, gebruikt bij het drogen van de mout kan met fenolen en cresolen een rokerige en/of zilte geur afgeven.De graansoort is in mindere mate bepalend voor de smaak. Tijdens het lageren gaat altijd wat spirit verloren, de Schotten noemen dit Angels Share. Hoe kleiner het vat hoe intenser de geur, kleur of smaak kunnen zijn in een korte lagertijd.

Wat opvalt is dat men bij Scotch Whisky geen letter “e” toevoegt. De Ieren en Amerikanen doen dit wel, daar heet het whiskey. De godendrank mag in Schotland pas whisky heten als het in Schotland is gedestilleerd van water en granen op een alcoholvolume van minder dan 94,8%, gerijpt in vaten (max. inhoud 700 liter)  en dan wel in een Schots entrepot. Ook dient de rijping minstens 3 jaren geduurd te hebben. En zo is het.

IMG_0666.JPGIMG_0663.JPG

Tien voor negen, dus wel eens tijd om te gaan proeven toch? De proevers kregen tips hoe dat het beste kon en er werden een viertal whisky’s geproefd en ieder ontving een formulier om de ervaringen op aan te geven. Uw verslaggever maakte de proeverij niet mee omdat er voor hem de volgende ochtend een duurloopje op het programma stond. En dat kost al moeite genoeg.

Hoe dan ook, het was een interessante maar (erg) lange carrousel en het is te hopen dat die Rotarians er niet al te draaierig uitgekomen zijn.